Content-Disposition neyi belirler?
Content-Disposition yanıt başlığı, içeriğin normal biçimde işlenmesi veya ek olarak indirilmesi için yönlendirme sağlar. Dosyanın medya türünü belirleyen Content-Type ile aynı görevi yapmaz. MDN Content-Disposition başvurusu, bu iki sunum biçimini açıklar.
Örneğin aynı metin gövdesi tarayıcıda gösterilebilir veya dosya olarak indirilebilir. İçeriğin ne olduğu ile kullanıcıya nasıl sunulduğunu ayrı kararlar olarak ele almak, hem API sözleşmesini hem hata ayıklamayı kolaylaştırır. Dosya adının .txt ile bitmesi de gerçek gövdenin türünü kendiliğinden doğrulamaz.
attachment yanıtı nasıl görünür?
Bu yazıdaki örnek gövde altı ASCII baytından oluşan Hello! metnidir. HTTP blokları ilgili başlıkları gösteren kısaltılmış örneklerdir:
GET /downloads/report HTTP/1.1
Host: files.example
Sunucu, basit bir ASCII dosya adıyla indirme önerebilir:
HTTP/1.1 200 OK
Content-Type: text/plain; charset=utf-8
Content-Disposition: attachment; filename="report.txt"
Content-Length: 6
Hello!
attachment, normal gezinme sırasında kaynağın indirme olarak ele alınmasını ister. Kullanıcının tarayıcı tercihleri ve istemci davranışı yine önemlidir; başlık, belirli bir işletim sistemi penceresinin her zaman açılacağını garanti etmez. RFC 6266, HTTP bağlamındaki kuralları tanımlar.
inline ile ne değişir?
inline, içeriğin normal işlenmesini belirtir. Aynı gövde için aşağıdaki yanıt tarayıcının metni görüntülemesine imkân verir:
HTTP/1.1 200 OK
Content-Type: text/plain; charset=utf-8
Content-Disposition: inline
Content-Length: 6
Hello!
Gerçek sonuç medya türüne ve istemcinin onu işleyebilmesine bağlıdır. Buradaki örnek metin olduğu için içerik görüntülenebilir; bütün dosya türleri için aynı gömülü görüntüleyiciyi varsaymayın. Content-Type ve Accept rehberi, medya türü tarafındaki ayrımı açıklar.
Türkçe dosya adı nasıl taşınır?
Unicode adlar için filename* içinde UTF-8 temelli genişletilmiş parametre biçimi kullanılabilir. Uyumluluk için ASCII filename alternatifi de verilebilir:
HTTP/1.1 200 OK
Content-Type: text/plain; charset=utf-8
Content-Disposition: attachment; filename="report.txt"; filename*=UTF-8''T%C3%BCrk%C3%A7e%20rapor.txt
Content-Length: 6
Hello!
Bu örnekte Unicode öneri Türkçe rapor.txt adıdır. UTF-8 ifadesinden sonraki iki tek tırnak arasında dil etiketi boş bırakılmıştır. Adın boşluğu %20 ile, ASCII dışındaki karakterleri ise UTF-8 baytlarının yüzde kodlamasıyla taşınır. RFC 8187, genişletilmiş başlık parametrelerinin kodlamasını açıklar.
filename* biçimini anlayan alıcılar, iki parametre birlikte verildiğinde onu tercih edebilir; filename daha eski alıcılar için bir alternatif sağlar. Yüzde kodlamasını doğrudan normal filename içine koymayı aynı işlem saymayın. Bazı istemcilerin farklı yorumlayabileceği bir değeri bütün tarayıcılarda aynı adla kaydedilmiş kabul etmeyin.
Dosya adı bir kayıt yolu mudur?
Hayır. Yanıttaki ad, alıcı için bir öneridir; sunucunun istemcide belirli bir klasöre yazma yetkisi değildir. Alıcı dosya sistemi kurallarına göre adı değiştirebilir. Uygulama da dışarıdan gelen bir adı doğrudan güvenilir disk yolu olarak kullanmamalıdır.
Dinamik başlık üretirken satır sonları, denetim karakterleri, tırnaklar ve yol ayraçları gibi durumları düşünün. Kullanılan sunucu kütüphanesinin uygun başlık ve dosya adı araçlarını tercih edin. Bu örnekler sabit ve bilinen başlık değerleri gösterir; her girdiyi güvenli bir dosya adına dönüştüren üretim kodu sunmaz.
fetch çağrısı neden otomatik indirme başlatmaz?
fetch ile yanıtı almak, normal bir bağlantıya tıklayıp dosyaya gitmekle aynı akış değildir. JavaScript yanıtı okuyabilir; yalnızca attachment başlığının gelmesi bir kayıt arayüzünü kendiliğinden başlatmaz. Fetch kullanımı belgesi, yanıt gövdesinin uygulama kodu tarafından nasıl tüketildiğini açıklar.
İndirme akışını test ederken gerçek gezinme veya bağlantı etkileşimini de deneyin. fetch sonucunda Hello! okuyabilmek, önerilen adın tarayıcı indirme akışında doğru kullanıldığını kanıtlamaz. Başlık, gövde ve kullanıcı etkileşimi için ayrı beklentiler belirleyin.
Hangi durumları doğrulamak gerekir?
ASCII ad, Türkçe karakterli ad, boşluk ve filename alternatifi için önerilen adı kontrol edin. İndirilen gövdenin baytlarını da doğrulayın; doğru görünen bir ad, eksik veya yanlış içeriği gizleyebilir. Yalnızca tarayıcının bildirdiği dosya adına bakmak yeterli değildir.
Parçalı indirme gibi bir ihtiyaç varsa HTTP Range rehberindeki durumları ayrıca ele alın. Content-Disposition, aralık işleme, yetkilendirme veya indirmeye devam etme mekanizmasını tek başına sağlamaz.
Sık sorulan sorular
filename dosyanın gerçek medya türünü belirler mi?* Hayır. İçeriğin türü ve sunumu ayrı konulardır; dosya uzantısına tek başına güvenmeyin.
Türkçe adı normal filename içine yüzde kodlamak yeterli mi? Bunu genişletilmiş filename* biçimiyle eşdeğer saymayın. İlgili kodlama sözleşmesini kullanın.
attachment bir dosyayı belirli klasöre kaydeder mi? Hayır. Ad öneridir; konum ve son kayıt davranışı alıcının kontrolündedir.

